Meer dan vijf koppen koffie per dag en een lagere botdichtheid. Dat las je op 8 november bij gezondNU, dat een studie onder bijna 10.000 oudere vrouwen besprak. Voor wie elke ochtend een volle kan zet, klinkt dat als slecht nieuws. Toch zegt de studie vooral iets geruststellends over gewone hoeveelheden koffie. Hieronder lees je wat er precies is gemeten, voor wie het geldt en hoeveel koffie volgens de onderzoekers en het Voedingscentrum nog prima is.
Wat de onderzoekers onderzochten
Het onderzoek is niet nieuw. Het verscheen op 23 november 2025 in het vakblad Nutrients, en Flinders University in Australië bracht er in december 2025 een persbericht over uit. De onderzoekers gebruikten gegevens uit de Study of Osteoporotic Fractures, een langlopend Amerikaans onderzoek naar botbreuken. Daarin deden 9.704 vrouwen van 65 jaar en ouder mee.
Gedurende tien jaar gaven de vrouwen op verschillende momenten aan hoeveel koffie en thee ze dronken. Op die momenten werd ook hun botdichtheid gemeten in de heup en de dijbeenhals. Dat zijn plekken waar bij ouderen veel botbreuken ontstaan. Daarna keken de onderzoekers of het drinkgedrag samenhing met hoe de botdichtheid zich ontwikkelde.
Wat de studie zag
Over de hele groep vonden de onderzoekers geen duidelijk verband tussen koffie en botdichtheid. Bij twee tot drie koppen per dag was er geen aanwijzing voor schade. Pas in een aanvullende analyse kwam naar voren dat vrouwen die meer dan vijf koppen per dag dronken, een lagere botdichtheid hadden.
Twee andere uitkomsten zijn minstens zo interessant. Vrouwen die thee dronken, hadden gemiddeld een iets hogere botdichtheid in de heup. Dat verschil was klein, maar statistisch betrouwbaar. En het verband tussen koffie en de botdichtheid van de dijbeenhals was ongunstiger bij vrouwen die in hun leven meer alcohol hadden gedronken.
Onderzoeker Enwu Liu benadrukte in het persbericht dat de uitkomsten niet betekenen dat je moet stoppen met koffie of liters thee moet gaan drinken. Kleine verschillen in botdichtheid kunnen op de schaal van een hele bevolking wel tot minder botbreuken leiden, legde hij uit. Voor een individu zijn ze klein.
Wat de studie niet zegt
Het is een observationele studie. Je ziet dus een verband, maar geen bewijs dat koffie je botten zwakker maakt of dat thee ze sterker maakt. De vrouwen gaven zelf op hoeveel ze dronken, en er is geen onderscheid gemaakt tussen soorten thee, zetmethode, kopgrootte of sterkte van de koffie. Vijf koppen bij de ene vrouw zijn dus niet per se vijf koppen bij de andere.
De grens van vijf koppen is daarnaast geen bewezen omslagpunt. Het is de groep waarin de onderzoekers een verschil zagen, niet een harde drempel waarboven het misgaat. En het onderzoek ging alleen over Amerikaanse vrouwen boven de 65. Over jongere vrouwen, mannen of de Nederlandse situatie zegt het niets.
Waarom koffie in grote hoeveelheden de botten zou kunnen beïnvloeden, is niet helemaal duidelijk. Uit laboratoriumonderzoek is bekend dat cafeïne de opname van calcium en de botstofwisseling een beetje kan beïnvloeden. Volgens het persbericht zijn die effecten klein en kan melk in je koffie ze deels compenseren. Bij thee wordt gedacht aan catechinen, plantaardige stoffen die de botaanmaak zouden kunnen steunen. Ook dat is nog niet bewezen.
Hoeveel koffie is nog prima?
Drink je twee tot drie koppen per dag, dan geeft deze studie geen reden tot zorg. Dat sluit aan bij het advies van het Voedingscentrum, dat voor de meeste volwassenen niet meer dan vijf kopjes per dag adviseert, naast maximaal drie koppen zwarte of groene thee. Kies bij voorkeur gefilterde koffie. Van espresso, koffie uit cups en uit een mokkapot raadt het Voedingscentrum maximaal twee tot drie kopjes per dag aan, vanwege stoffen die je cholesterol verhogen.
Zit je structureel boven de vijf koppen en ben je een vrouw na de overgang? Dan is het geen slecht idee om een paar koppen te vervangen door thee, water of cafeïnevrije koffie. Dat is geen medische noodzaak op basis van deze studie, maar het past ook binnen het algemene advies.
Waar je botten echt van opknappen
Koffie is maar een klein stukje van het verhaal. Voor sterke botten op latere leeftijd zijn voldoende calcium en vitamine D, regelmatig bewegen en spierversterkende oefeningen veel belangrijker, schrijft ook gezondNU. Wat je eet voor sterke botten, zetten we op een rij in ons stuk over broze botten en voeding. Voor vrouwen boven de 70 is het vitamine D-advies onlangs verdubbeld naar 20 microgram. En welke beweging na de overgang wel iets doet voor je botten, lees je in ons artikel over fietsen, zwemmen en wat wel helpt.
